Hulplijnen onderaan elke pagina

Schade door transitie — informeer, claim, herstel

In crisis?

Bel direct →
De conversiewet en schadeclaims na jeugd-transitie: wat de wettekst zegt

De conversiewet en schadeclaims na jeugd-transitie: wat de wettekst zegt

Door Edward Jansen — 7 juni 2026

Het kritische dossier over de conversiewet staat op conversiewet.nl.

De Wet strafbaarstelling conversiehandelingen (Stb. 2026, 294) voegt art. 285ba Sr toe: strafbaar is wie, in een ambt, beroep, bedrijf of organisatie, stelselmatig of anderszins op indringende wijze handelingen verricht om de seksuele gerichtheid of genderidentiteit van een persoon jonger dan achttien jaar te veranderen of te onderdrukken (bron). De wet treedt in werking op 1 januari 2027 (bron). De tekst is geschreven met homo-conversie in het vizier; de vraag is wat hij betekent voor zorg rond transitie.

Wat de wettekst zegt over transitie

De wettekst bepaalt dat het oogmerk om op te roepen tot terughoudendheid, voorzichtigheid of reflectie ten aanzien van een sociale of medische transitie niet valt onder het oogmerk om genderidentiteit te veranderen of te onderdrukken (lid 2). Een arts of andere zorgverlener die handelt volgens de voor hem geldende zorgvuldigheidseisen, is niet strafbaar (lid 7) (bron). Volgens de kabinetsbrief van 14 april 2026 vallen gesprekken tussen ouders en kind in de privésfeer buiten de strafbepaling (bron). Tegenstemmers in de Eerste Kamer vonden begrippen als "stelselmatig", "indringend", "onderdrukken" en "genderidentiteit" te ruim en te onzeker (bron).

Schadeclaims naast de WGBO

Een schadeclaim na transitie loopt tot nu toe via medische aansprakelijkheid onder de WGBO: zorgplicht (7:453 BW), informatieplicht (7:448 BW) en dossierplicht (7:454 BW) (bron). Of de strafbepaling van art. 285ba Sr daarnaast ook in een civiele procedure als norm kan dienen, is een juridische stelling die nog niet door een rechter is getoetst. Omdat de wet pas op 1 januari 2027 in werking treedt en zorgverleners die volgens de zorgvuldigheidseisen handelen zijn uitgezonderd, is dat geen vaststaande route.

Verjaring en de jonge gedupeerde

Bij ingrepen op minderjarige leeftijd wordt de schade soms pas jaren later duidelijk. Voor schade door letsel verjaart een vordering vijf jaar nadat de benadeelde zowel met de schade als met de aansprakelijke persoon bekend is geworden. Was de benadeelde op die dag minderjarig, dan begint de termijn van vijf jaar pas na de dag waarop hij meerderjarig is geworden (art. 3:310 lid 5 BW, bron). Laat uw termijn door een advocaat beoordelen.

Twee kanten van dezelfde tekst

Critici van de wet vrezen dat gesprekken en opvoedkundige keuzes in een strafrechtelijke gevarenzone terechtkomen; de tekst zelf zondert uitdrukkelijk de oproep tot terughoudendheid, voorzichtigheid en reflectie uit, en zorgverleners die volgens de zorgvuldigheidseisen handelen.

Naar het volledige essay

Dit artikel gaat uit van het essay van Edward Jansen van 7 juni 2026; de juridische beweringen zijn hier getoetst aan de wettekst.

Lees het volledige essay op genderinfo.nl →

Zie ook

Veelgestelde vragen

Verbiedt de Wet strafbaarstelling conversiehandelingen ook zorg die naar transitie toe stuurt?

De wettekst maakt strafbaar wie in een ambt, beroep, bedrijf of organisatie stelselmatig of indringend handelingen verricht om de genderidentiteit van een persoon jonger dan achttien jaar te veranderen of te onderdrukken. Oproepen tot terughoudendheid, voorzichtigheid of reflectie zijn uitgezonderd (lid 2), en een zorgverlener die volgens de zorgvuldigheidseisen handelt is niet strafbaar (lid 7).

Wanneer treedt de wet in werking?

Op 1 januari 2027 (Stb. 2026, 295). De Eerste Kamer nam de wet op 16 juni 2026 aan; zij is gepubliceerd als Stb. 2026, 294.

Wanneer verjaart een claim na letselschade bij een minderjarige?

Een vordering wegens letsel verjaart vijf jaar nadat de benadeelde met de schade en de aansprakelijke persoon bekend is geworden. Was de benadeelde op die dag minderjarig, dan begint de termijn na de dag waarop hij meerderjarig is geworden (art. 3:310 lid 5 BW).